Τρομοκρατική σούπα!

  Για σήμερα 17 Νοέμβρη 2013 ο τσελεμεντές του υπερεπαναστάτη προτείνει: Τρομοκρατική σούπα! 

  Παίρνουμε το δοχείο ενός μπλέντερ και προσθέτουμε μέσα σταδιακά δύο πρέζες αναρχισμού και μία δόση αριστερισμού. Πολτοποιούμε τα υλικά έως ότου το μείγμα μας να γίνει ένας παχύρρευστος χυλός. Αφαιρούμε το χυλό από το δοχείο και τον τοποθετούμε σε κατσαρόλα επάνω στη κοινωνική εστία που ζεματάει. Προσθέτουμε δύο γενναίες δόσεις κύβων από ζωμό πεπαλαιωμένου κομουνισμού ανακατεύουμε και περιμένουμε μέχρι η σούπα μας να πάρει βράση και να δέσει χωρίς ίχνος γεύσης μέσα της από κριτική θεωρία.

  Το πιάτο μας συνοδεύει άνοστα την σκύλευση της μνήμης των θυμάτων από τους χρυσούς ασβούς και η συνταγή του περιέχει άφθονα θρεπτικά συστατικά που ενδυναμώνουν διατροφικά το ακατοίκητο θυμικό της μάζας που είναι γνωστή με την επονομασία κοινή γνώμη. Το σερβίρισμα του συνιστάται να γίνει σε σάιτ αδιάλειπτης θεσμικά παραπληροφόρησης που πριν από λίγες μέρες είχε ομοτράπεζους του τους νεοναζί για να εξελίσσεται ανεμπόδιστα η διαστροφή της  «διαλεκτικής του θανάτου»  (η τελευταία αποτελεί πλήρης αντίφαση εν τοις όροις) προς όφελος όλων όσων σιγοντάρουν τις πίπες περί δύο άκρων, νεοελληνικού εμφυλίου, αντικομουνιστικού μένους, τάξης και ασφάλειας και ό,τι εν τέλει εμπλουτίζει την νεκρική τους ακαμψία με τη μορφή ιδεοληπτικής αντίληψης. Εξάλλου ο μπουφές της ενημέρωσης και η θαρραλέα πολιτική που τον πλαισιώνει εξ' ορισμού μας προσφέρουν στη μάπα μία γαστρονομική πληθώρα από ανάλογα ανόρεχτες και κακοσυντηρημένες σούπες αναγούλας.

Κολοβή δημοσιότητα

Αναδημοσίευση του κειμένου Stunted Publicity μεταφρασμένο στα ελληνικά από το ιστολόγιο: Notes From the Sinister Quarter 

«Να φας μια κεραμίδα στο κεφάλι, αυτό είναι πραγματικό κακό. Τα ρέστα, η ντροπή, το ρεζίλεμα, η καταφρόνια, οι βρισιές βλάφτουν μόνο άμα τα νιώθεις. Αν δεν αιστάνεσαι τίποτα, δεν είναι κακά. Τι σημασία έχει αν ολόκληρος ο κόσμος σε σφυρίζει, αφού εσύ το έχεις για καύχημα; Ωστόσο μόνο η Τρέλα στο επιτρέπει αυτό.» Έρασμος, Μωρίας εγκώμιον. (Εκδόσεις Ηριδανός, 1970)

"Για να σηματοδοτήσουμε την έκδοση του νέου βιβλίου του McKenzie Wark: The Spectacle of Disintegration, (Verso Books) προσφέρουμε στους αναγνώστες του Rhizome στο Ην. Βασίλειο την ευκαιρία να κερδίσουν μια τρισδιάστατη τυπωμένη φιγούρα του Γκυ Ντεμπόρ." (Rhizome.org, 17 Μαΐου 2013)

Σ' εμάς Φαίνεται πως ο αντίλογος είναι απαραίτητος σ' αυτήν την θρασύτατη και ανόητη πρόκληση. Να σιωπά η πλευρά των ανθρώπων όπως εμείς - που ζήσαμε αρκετά χρόνια και εξαντλήσαμε όλο μας τον κόπο, προσπαθώντας να κατανοήσουμε, να εμπλουτίσουμε και να δράσουμε σύμφωνα με ό,τι παραμένει ζωτικό και σχετίζεται άμεσα με την κριτική των καταστασιακών σε μία θεαματική κοινωνία - θα επιτρέψει μονάχα σε όσους δεν γνωρίζουν, είναι νεόκοποι ή εχθρικοί με την κληρονομιά του Γκυ Ντεμπόρ και όλων των άλλων μελών της Καταστασιακής Διεθνούς να φρονούν ότι αναίσχυντοι και ανόητοι προβοκάτορες, όπως ο Μακένζι Γουόρκ, είναι και οι μόνοι που δείχνουν ενδιαφέρον για αυτή την κληρονομιά σήμερα.

Αλλά τι είδους αντίλογος απαιτείται σε αυτό το γεγονός;  Ας δούμε δύο από αυτούς: Θα μπορούσε κανείς να αντιδράσει σοβαρά και να το αποκηρύξει ειλικρινά και βίαια ή θα μπορούσε κανείς να απαντήσει περιπαικτικά, προσποιούμενος πως δεν έχει εξοργιστεί από αυτό (κάποιος θα μπορούσε να ισχυριστεί ακόμα κι ότι το βρίσκει διασκεδαστικό). Υπάρχουν πλεονεκτήματα και στις δύο προσεγγίσεις: η πρώτη θα είχε το προτέρημα να καταδείξει ότι στον κόσμο αυτό δεν είναι όλοι βλήμαντρα που έχουν την εντύπωση πως η ζωή δεν είναι παρά ένα αστείο ενώ η δεύτερη θα είχε το πλεονέκτημα της επιείκειας απέναντι στον συγγραφέα (υπάρχουν τόσα αίσχη στις μέρες μας που είναι δύσκολο να αγανακτείς με αυτά όλη την ώρα). Και φυσικά υπάρχουν και μειονεκτήματα για κάθε μία από τις συγκεκριμένες προσεγγίσεις: η πρώτη ενέχει τον κίνδυνο να απορριφθεί ως μαρτυρία κάποιου ο οποίος "δεν έχει αίσθηση του χιούμορ" ή εκείνου που βλέπει τον εαυτό του ως αποκλειστικό κάτοχο της «αλήθειας» που αφορά τον Ντεμπόρ και τους καταστασιακούς και συνεπώς εμπίπτει στο είδος του αυταρχισμού ενώ η δεύτερη θα μπορούσε κάλλιστα να ενθαρρύνει την διάπραξη άλλων ακόμα πιο αναιδών και ηλίθιων προκλήσεων.

Έτσι επιλέξαμε μία απάντηση που μας επιτρέπει τόσο να γελάμε όσο και να λέμε την αλήθεια γι αυτή την κολοβή δημοσιότητα που περιβάλλει το τελευταίο βιβλίο του Γουόρκ. Η ταξική συνείδηση της εποχής μας έχει σημειώσει επαρκή πρόοδο ώστε να απαιτεί, μεταχειριζόμενη τα δικά της μέσα, να αναμετρηθεί με τους ψευτοειδικούς της ιστορίας της που συνεχίζουν να βγάζουν τα προς το ζην ενώ εκμεταλλεύονται την πρακτική της.


19 Μαίου 2013
Brendan Boehning (Danish Society for Comparative Vandalism, Δανία)
Bill Brown (NOT BORED! ΗΠΑ)
Anthony Hayes (Notes From the Sinister Quarter, Αυστραλία)
Alastair Hemmens (Marblepunk, Αγγλία)
Grant McDonagh (Ultrazine, Νέα Ζηλανδία)

Υπάρχει φιλόσοφος Αλαίν Μπαντιού;

του Φώτη Τερζάκη  (βιβλιοκριτική που δημοσιεύτηκε τον Απρίλιο του '10)

Στον κόσμο που δεν έχει διαβάσει ποτέ φιλοσοφία επικρατεί η αντίληψη ότι πρόκειται για κάτι το σιβυλλικό και σε τελική ανάλυση ακατανόητο. Μικρό ώς εδώ το κακό· το χειρότερο είναι ότι συχνά τείνουν να εφαρμόζουν αυτό τον συλλογισμό και αντίστροφα: ό,τι τους φαίνεται συβιλλικό και ακατανόητο πρέπει να είναι φιλοσοφία... Το πραγματικά καταστροφικό, τώρα, είναι ότι εμφανίζεται μια μερίδα λογίων οι οποίοι, ενσωματώνοντας υπόρρητα τη διαστροφή της κοινής αντίληψης, αισθάνονται ότι για να καταξιωθούν φιλοσοφικά οφείλουν να είναι σιβυλλικοί και ακατανόητοι και ότι, αν είναι τέτοιοι, μπορούν να χριστούν αυτοδικαίως φιλόσοφοι. Αυτό ίσως ενισχύεται από μια ψυχολογική ανάγκη που μοιάζουν να εκδηλώνουν ορισμένοι, οι οποίοι αντλούν προφανώς κάποιου είδους διαστροφική ηδονή επινοώντας αλλόκοτες κι εκκωφαντικά ηχηρές εκφράσεις, αβυθομέτρητης σημασίας, με τις οποίες κόβουν το αίμα τού απλοϊκού κοινού τους - κάνοντας τσιχλόφουσκα τη σύνταξη, ουσιαστικοποιώντας ρήματα, ρηματοποιώντας ουσιαστικά, αποκολλώντας και ανασυγκολλώντας προθέσεις με αφηρημένους ονοματικούς τύπους... Το έθος αυτό, ως γνωστόν, παρουσιάζει ενδημική εξάπλωση στην παριζιάνικη διανόηση, ιδίως σε εποχές όπως η δική μας όπου γίνεται όλο και σπανιότερο να έχεις κάτι να πεις, ωστόσο στην Ελλάδα έχει εξαρχής βρει ενθουσιώδεις μιμητές. Πρώτος διδάξας ήταν ο Γιώργος Βέλτσος, ο οποίος σιγά σιγά δημιούργησε σχολή: σήμερα διαθέτουμε έναν ολόκληρο αστερισμό μεταφραστών και μεταφρασεολόγων, διδακτόρων (κατά προτίμησιν του Παντείου και κατά προτίμησιν του Τμήματος Επικοινωνιών), ψυχαναλυτών ή «ψυχαναλυτών», επιφυλλιδογράφων στον Τύπο κι εκδοτών περιοδικών οι οποίοι διακονούν με προσήλωση το είδος.

Τέτοια είναι, δυστυχώς, η περίπτωση του Αλαίν Μπαντιού, στον οποίον επεφύλαξαν εσχάτως διθυραμβική υποδοχή στον Ελλάδα ως τον τελευταίον εν ζωή μεγάλο φιλόσοφο. Και είναι θλιβερό να βλέπεις έναν ξεμωραμένο γέρο να τον σέρνουν σε παράτες και εκδηλώσεις, τιμητικές εσπερίδες και συνεντεύξεις Τύπου και αυτός, με ύφος μακάριας αυταρέσκειας και με τη γενναιόδωρη καταδεκτικότητα οιονεί θεού, να ανοίγει το στόμα του και να φθέγγεται μνημειώδεις ασυναρτησίες. Το γεγονός συνοδεύτηκε από αλλεπάλληλες εκδόσεις παλαιότερων και πρόσφατων έργων του (φιλοσοφικών και πολιτικών, διότι ο Μπαντιού έχει γράψει επίσης μυθιστορήματα και θεατρικά έργα). Τα βιβλία αυτά στην πλειονότητά τους δεν διαβάζονται, και πιθανότατα δεν φταίει γι' αυτό η μετάφραση (μολονότι κατά τόπους ίσως έχει συμβάλει στην ακατανοησία): η «φιλοσοφική» του πρόζα θυμίζει τις παρλάτες των κωμικών του ελληνικού κινηματογράφου, όταν μιμούνται το ιδίωμα των «κουλτουριάρηδων» - κοντολογίς, βγάζει γέλιο. Προς τι, λοιπόν, όλη αυτή η φασαρία; Τελικώς λέει κάτι ο Μπαντιού, και τι είναι αυτό;

Ο Αλαίν Μπαντιού, γεννημένος το 1937 στη Ραμπάτ του Μαρόκου, ξεκίνησε τη θεωρητική του σταδιοδρομία ως μαθηματικός. Ο προσηλυτισμός του στον μαρξισμό έγινε υπό την επιρροή τού Λουί Αλτουσέρ, επιτονισμένη με ισχυρές, και ισόβιες, όπως φαίνεται, μαοϊκές συμπάθειες. Δεν είναι του παρόντος να σχολιάσουμε την πολιτική σημασία τού εγχειρήματος του Αλτουσέρ (ό,τι ο Καστοριάδης στη ριζοσπαστική του νιότη αποκαλούσε πνευματωδώς «νέο-πρώην-νέο-σταλινισμό»)· εν πάση περιπτώσει, ένα βιβλίο του γραμμένο εκείνη την εποχή (1970), που έτυχε να μεταφραστεί στα ελληνικά, η Διαλεκτική επιστημολογία (Καστανιώτης, 1972), είναι βιβλίο αρκετά σοβαρό και συγκροτημένο επιχειρηματολογικά, που πραγματεύεται κάτι συγκεκριμένο: τη διείσδυση της αστικής ιδεολογίας στα μαθηματικά μοντέλα που χρησιμοποιούνται στις κοινωνιομετρικές αναλύσεις - και σε αξιοσημείωτη απόκλιση, πρέπει να προσθέσουμε, από τον ίδιο τον Αλτουσέρ, ο οποίος αντιδιέστελλε δογματικά την «επιστήμη» προς την «ιδεολογία»... Το σαράκι τού μεγάλου στοχαστή φαίνεται ότι ξύπνησε στην ψυχή του Μπαντιού γύρω στα μέσα της δεκαετίας του '80, ύστερα από την καταβύθιση του τελευταίου θορυβώδους θεωρητικού ρεύματος που πρυτάνευσε στην παρισινή σκηνή έως τη δεκαετία του '70 και ορισμένοι συνόψισαν υπό την αμφίλογη έννοια του «μεταμοντέρνου», οπότε άρχισε να καταστρώνει και το πιο φιλόδοξο έργο του: Είναι και συμβάν (1988). Η σκέψη του έκτοτε περιστρέφεται γύρω από την ανάπτυξη της έννοιας του συμβάντος (evenement), που αυτός όσο και οι οπαδοί του θεωρούν την πιο προσωπική φιλοσοφική του συμβολή. Το «συμβάν» διαστέλλεται προς το Είναι, όπως το «γίγνεσθαι» διαστέλλεται προς το Είναι στον Χέγκελ, ο «χρόνος» διαστέλλεται προς το Είναι στον Χάιντεγκερ και το «μηδέν» διαστέλλεται προς το Είναι στον Σαρτρ: μέσα από τη ρητορική τού τίτλου, εμφανώς, ο Μπαντιού διεκδικεί μια ισότιμη θέση στη χορεία των παραπάνω στοχαστών. Τι περισσότερο έχει όμως να πει με την κατασκευή του;

Η προβληματική αυτή ξεκινάει από τον τρόπο που ο Χέγκελ χρησιμοποίησε τις τροπικές κατηγορίες του υπαρκτού/δυνατού για να παραγάγει όλο τον δυναμισμό που διέπει τα διάφορα επίπεδα του συστήματός του - τόσο στο πεδίο της λογικής έκπτυξης της Εννοιας όσο και στον αντεστραμμένο κόσμο της Φύσης, κι εντέλει της ίδιας της Ιστορίας. Η χειρονομία αυτή συνιστά την καρδιά της εγελιανής διαλεκτικής, πρέπει όμως να γίνεται κατανοητή υπό δύο διευκρινιστικούς όρους: πρώτον, το «Είναι» που γίνεται αντικείμενο άρνησης, εδώ εννοείται ως Είναι-διορισμένο· και, δεύτερον, η άρνηση του Είναι συνιστά πάντα διαλεκτική άρνηση (Aufhebung): δηλαδή, επανακαθορισμό του καθορισμένου, που αποδεσμεύει τις ενυπάρχουσες σε αυτό, αλλά μη ενεργοποιημένες ακόμα, δυνατότητες - άρση εδραιωμένων διορισμών που ανοίγει ένα (ορίσιμο μάλλον, παρά αόριστο, και πάντως πεπερασμένο) πεδίο εφικτών μετασχηματισμών. Στην ιστορικοποιημένη διαλεκτική του Μαρξ αυτό ακριβώς είναι το έργο της επανάστασης. Οταν ο Ερνστ Μπλοχ και ο Βάλτερ Μπένγιαμιν έδιναν σε αυτή την ιδέα έναν μεσσιανικό επιτονισμό, δεν έκαναν άλλο από να τονίζουν την αξιακή προτεραιότητα του ελευσόμενου έναντι του υπαρκτού, ως τέτοιου που υπάρχει. Κληρονόμοι της φαινομενολογικής παράδοσης, όπως ο Χάιντεγκερ και ο Σαρτρ, από την άλλη πλευρά, προσπαθούσαν να μεταγράψουν σε οντολογική γλώσσα αυτή την προτεραιότητα του καθορίσιμου (ύπαρξη) έναντι του καθορισμένου (ουσία), ενώ ο Μπεργκσόν αναδιέτασσε το ίδιο ζεύγμα υπό τη διαστολή του οργανικού/ζωικού προς το «ανόργανο». Υπόδειγμα του ανόργανου για τον Μπεργκσόν ήταν ακριβώς η λογιστική διάνοια, τα μαθηματικά, τα οποία επίσης για τον Χέγκελ αντιπροσώπευαν την κατώτερη, στατική μορφή τού νοείν (Verstand), η οποία αδυνατεί να συλλάβει το πέρασμα από το Είναι στο γίγνεσθαι.

Ξαναθέτω το ερώτημα: Τι έχει να προσθέσει σε αυτά ο Αλαίν Μπαντιού; Οταν στα δοκίμια που έχουμε μπροστά μας εξισώνει τα μαθηματικά με την οντολογία, λέει κάτι περισσότερο από τούτο τον κοινό τόπο στις μεγάλες φιλοσοφικές παραδόσεις του 20ού αιώνα; Εκείνο που απλώς επιχειρεί είναι, χρησιμοποιώντας όλα τα λογικά παράδοξα της σύγχρονης μαθηματικής, μοντέλα και θεωρήματα που ελάχιστοι καταλαβαίνουν και τα οποία δεν χρησιμεύουν σε κανέναν (εκτός από τους ίδιους τους μαθηματικούς, για να τους θυμίζουν τα όρια των αποβλέψεών τους), γαρνίροντας επιπροσθέτως αυτή την απόπειρα με εκκεντρικές έννοιες δικής του κοπής -η «υφαίρεση», το «γενολογικό» και άλλες τέτοιες πομπώδεις κενολογίες- ή με κοινόχρηστους όρους, όπως «αναποφάνσιμο», «μη διακρίσιμο» κ.λπ., στους οποίους νομίζει πως δίνει καινούρια σημασία, να υποδείξει μία έννοια αλήθειας αντιτιθέμενη σε όλες τις σημασίες που έχει λάβει ποτέ αυτή στη μακραίωνη χρήση της: κοντολογίς, μιαν «αλήθεια» τόσο ασύλληπτη, α-διανόητη, μη διακρίσιμη και ανεπίδεκτη διορισμού, που είναι ακριβώς σαν να μην υπάρχει! Ερώτημα: Και τι θα άλλαζε αν δεν είχαμε αυτή την έννοια; Μια «αλήθεια» που δεν διαφοροποιείται σε τίποτε από τον σχετικιστικό της αντίποδα, και μια «ηθική» που πρακτικώς δεν διακρίνεται από τον πιο καθαρό ντεσιζιονισμό (η «ελευθερία» του Σαρτρ -είμαι ό,τι οι πράξεις μου με κάνουν- έλεγε ήδη όλα όσα πάει να πει ο Μπαντιού με τον όρο «υποκειμενοποίηση», με το ασύγκριτο πλεονέκτημα ότι ήταν μια κοινή έννοια που όλοι καταλάβαιναν) είναι, για να το πούμε έτσι, τζάμπα το χαρτί και το μελάνι.

Στα δύο τελευταία κείμενα του βιβλίου, που είναι κείμενα αναφοράς, αντιλαμβάνεται πλήρως κανείς την έλλειψη γείωσης που μαστίζει αυτή τη σκέψη. Το κείμενο με τον παραπλανητικό τίτλο «Φιλοσοφία και ψυχανάλυση» ταυτίζει, όπως αποδεικνύεται, την ψυχανάλυση με τον Ζακ Λακάν, ενώ η φιλοσοφία δεν υπεισέρχεται παρά ως απελπισμένη απόπειρα του Μπαντιού να τιθασεύσει τις ανοικονόμητες σημασιολογικές ακροβασίες του Λακάν, υπερακοντίζοντας σε εννοιολογικές ακροβασίες που φαίνονται πολύ πιο γελοίες, επειδή ακριβώς τούς λείπει η διαβολική αίσθηση της ειρωνείας που διαθέτει ο ίδιος ο Λακάν. Εν τοιαύτη περιπτώσει, γιατί δεν το τιτλοφορούσε «Εγώ και ο Λακάν»; Στο κείμενο «Althusser, το υποκειμενικό στοιχείο χωρίς υποκείμενο», τέλος, επιχειρεί μία ακτιβιστική, αν μπορώ να το πω έτσι, ανάγνωση του Αλτουσέρ, η οποία μας επιτρέπει να ιχνηλατήσουμε τις πολιτικές εμμονές του Μπαντιού μεν, προδίδει κατάφωρα τον ίδιο τον Αλτουσέρ, την κληρονομιά τού οποίου διατείνεται πως διασώζει, δε. Στο πολιτικό πεδίο η έννοια του συμβάντος αντιδιαστέλλεται προς την έννοια του «γεγονότος»: το τελευταίο αντιπροσωπεύει την καταγεγραμμένη, τη «νεκρή», όπως θα λέγαμε, ιστορία, όπως αυτή ερμηνεύεται από τη σκοπιά τής κυριαρχίας, δηλαδή του κράτους· το συμβάν τότε αντιπροσωπεύει την απρόοπτη ιστορική έλευση, τη ρήξη με το υπάρχον - με άλλα λόγια, την επανάσταση. Κατά ποία έννοια όμως αυτή η οπτική -η οποία δεν προσθέτει ούτε κεραία, πρέπει να θυμόμαστε, σε όσα ο Κύκλος της Φραγκφούρτης έλεγε ήδη από τα χρόνια του Μεσοπολέμου- συγγενεύει με τον Αλτουσέρ, έναν δεδηλωμένο υπέρμαχο της γραμμής συνδιαχείρισης (ή ειρηνικής «κατάληψης») του αστικού κράτους; Στο όνομα αυτής της γραμμής ο Αλτουσέρ και το κόμμα του δεν ελεεινολόγησαν τον Γαλλικό Μάη, τον οποίον τώρα ο Μπαντιού ανεμίζει ως λάβαρο του «κομμουνισμού» του;

Και για να γίνουν τα πράγματα χειρότερα, στο πολιτικό μανιφέστο του, που εκδόθηκε προσφάτως από τις ίδιες εκδόσεις (Η κομμουνιστική υπόθεση, Πατάκης 2008), ο Μπαντιού παραθέτει ως ένα από τα ορόσημα του ουτοπικού κομμουνισμού του, ισάξιο με την Παρισινή Κομμούνα και τον Γαλλικό Μάη, τι; Την Πολιτιστική Επανάσταση στη μαοϊκή Κίνα! Ισως προσεχώς σκεφτεί και τους Ερυθρούς Χμερ στην Καμπότζη! Ο άνθρωπος δηλαδή βρίσκεται σε πλήρη σύγχυση... Ρητόν: Μία τέτοια υπεράσπιση του «κομμουνισμού» είναι το καλύτερο δώρο που μπορεί να προσφέρει κάποιος στον ξαναζεσταμένο αντικομμουνισμό, τον οποίο σερβίρουν σήμερα οι παγκόσμιες ελίτ ως αντίδοτο στην κοχλάζουσα οργή των μαζών που συσσωρεύεται - όπως ακριβώς και μια τέτοια υπεράσπιση της «αλήθειας» είναι μουσική στα αυτιά του μεταμοντέρνου σχετικισμού, τον οποίο ο «φιλόσοφος» Μπαντιού, σαν άλλος Δαυίδ, ορθώνει το μικρό ανάστημά του για ν' ανασχέσει. 

Όσα δεν φτάνει η αλεπού....

Ο προσφυγικός οικισμός στα Πετράλωνα πριν κατεδαφιστεί από την λαίλαπα της ανοικοδόμησης των εργολάβων.

Έναυσμα για το συγκεκριμένο ποστ στάθηκε η εν λόγω ανάρτηση του συνιστολόγου Αθέμιτα: Μαμά, κοίτα: Είμαι καταστασιακός με Phd Thesis!

   Τώρα τελευταία παρατηρείται σε ορισμένες σπουδαστικές ή ερευνητικές εργασίες (διπλωματικές / πτυχιακές / διδακτορικά) που εξετάζουν ως θέμα τους κάποια συγκεκριμένα ζητήματα αισθητικής υφής μία επίμονη στροφή προς τα πεπραγμένα και τις ενέργειες της Καταστασιακής Διεθνούς. Μόνο που οι συγκεκριμένες μελέτες βασίζουν τα συμπεράσματα τους στο αυθαίρετο και αστείο αξίωμα που ορίζει τη συγκεκριμένη σύμπραξη ατόμων ως καλλιτεχνική ομάδα!(1) Γι' αυτό και οι μελέτες αυτές έχουν ως αντιφατικό αποτέλεσμα το άτοπο των ισχυρισμών τους. 

    Πρώτα και κύρια ας εξηγήσουμε στους αδαείς τι δεν ήταν η Internationale Situationniste. Η Internationale Situationniste δεν ήταν ένα αισθητικό ρεύμα. Η Internationale Situationniste δεν ήταν κάποια  καλλιτεχνική αναζήτηση. Και φυσικά η Internationale Situationniste δεν ήταν ένα εικαστικό κίνημα! Συνεπώς η εφαρμογή της θεωρίας της επάνω σε ζητήματα αισθητικής, επάνω στην αρχιτεκτονική, την ζωγραφική ή τις εν γένει εικαστικές τέχνες είναι μία ανοησία. Ένα κακοφτιαγμένο θεώρημα με πήλινα πόδια! 
    Ας εξετάσουμε όμως επιγραμματικά γιατί η προαναφερόμενη προσέγγιση της καλλιτεχνικής γκρούπας δεν είναι μόνο εύθραυστη αλλά στην ουσία της είναι κενή περιεχομένου! Θα πρέπει να επισημανθεί ότι η Καταστασιακή Διεθνής αν και προήλθε από την σύμπτυξη τριών διαφορετικών καλλιτεχνικών ομάδων εν τούτοις ποτέ δεν υπήρξε η ίδια ένα κίνημα καλλιτεχνών. Τουναντίον! Αυτό που πρέσβευε ήταν η πραγμάτωση της τέχνης μέσα στην καθημερινή ζωή η οποία όμως θα συνέβαινε (ως αυθεντική πραγμάτωση) μονάχα με την προϋπόθεση πως η εμπορευματική κοινωνία θα έπαυε να ισχύει και να καταδυναστεύει τις ζωές των ανθρώπων. Οι καταστασιακοί λοιπόν αγωνίστηκαν στον καιρό τους για την διάβρωση και την ανατροπή της δεδομένης κοινωνίας και κατ' επέκταση της καθεστηκυίας τάξης που αυτή εκφράζει. Ήταν πολέμιοι κάθε ιδεολογίας που οδηγεί στην κατευθυνόμενη εκλογή δηλαδή εχθροί κάθε -ισμού. Γι΄αυτό και πολέμησαν λυσσαλέα την ολοκληρωτική καθοδήγηση που διαπλάθει ακόμα και τα "πρότυπα" της συμπεριφοράς μας μέσα στην καθημερινότητα!
   Κοντολογίς ήταν καθολική η απόρριψη τους για κάθε ανθρώπινη δραστηριότητα στην καθημερινή ζωή που παίρνει την μορφή μίας διαχωρισμένης δραστηριότητας από το αντικείμενο που αυτή επιτελεί! Συνεπώς κάθε μορφή εξειδίκευσης και κάθε διαίρεση της ανθρώπινης πράξης σε ρόλους (2) ή σε άτομα που δίνουν ή δέχονται εντολές ήταν γι' αυτούς καταδικαστέα! 
      Υπό αυτήν την έννοια και με αφορμή το ότι η πρώτη μελέτη για την ψυχογεωγραφία άπτεται της αρχιτεκτονικής θα μπορούσε κανείς να πει πως οι προσφυγικοί συνοικισμοί (ή ό,τι έχει απομείνει απ' αυτούς όπως επί παραδείγματι ο οικισμός της Νέας Ερυθραίας) είναι μία αυθεντική καταστασιακή έκφραση της αρχιτεκτονικής όχι βέβαια ως μορφολογική δομή ούτε ως αισθητικό ισοδύναμο (3) αλλά ως μία βιωμένη πραγματικότητα, μία κατασκευή καταστάσεων ενάντια στις προγραμματικές αξίες της καπιταλιστικής κοινωνίας διότι οικοδομήθηκαν από τους ίδιους τους ιδιοκτήτες τους χωρίς την μεσολάβηση ειδημόνων, χρηματικής αξίας, εμπορευματικού κέρδους, άρχουσας τάξης και πάει λέγοντας.... Δηλαδή όταν οι ίδιοι οι άνθρωποι γίνονται κάτοχοι της τέχνης τους και εν προκειμένω της αρχιτεκτονικής για να επέμβουν και να συνδημιουργήσουν το ίδιο το περιβάλλον της καθημερινότητας τους, όταν αυτό-οργανώνονται τότε και μόνο τότε καθίστανται πραγματικά ελεύθεροι! Η αυτενέργεια λοιπόν είναι το ζητούμενο στην οργάνωση της κοινωνίας για την δημιουργία των "καταστάσεων" και όχι η εκφορά εξειδικευμένου λόγου (4). Είναι αυτή που εξαϋλώνει την παθητικότητα και συγχρόνως καταργεί την επίφαση των ρόλων και την ψευδή συνείδηση του διαχωρισμού τους.
      Αυτός δε ο διαχωρισμός σήμερα έχει καταντήσει μία κουραστική αλλά και εξοργιστική επανάληψη στις εικαστικές τέχνες καθώς μπορεί κανείς να διαισθανθεί χωρίς απαραίτητα να έχει τις απαιτούμενες γνώσεις, ότι οι τέχνες αυτές είναι μία αλλοτριωμένη υπόθεση για την μειοψηφία των δήθεν επαϊόντων. Θα μπορούσαμε λοιπόν να ισχυριστούμε άφοβα και με περίσσιο θράσος εκείνο που οι καταστασιακοί υποστήριζαν με μεγάλη ζέση: Η επανάσταση σαν γενικευμένη αμφισβήτηση της καθημερινής ζωής, οφείλει να επιτεθεί στην ίδια την τέχνη (5) όπως λειτουργεί σήμερα! 

(1) Βλέπε για παράδειγμα: α| Ψυχογεωγραφία: Ερευνητική εργασία για το Πολυτεχνείο Κρήτης
      β| Εικαστικά Δρώμενα στον Αστικό Χώρο:  Διπλωματική εργασία για το Ελληνικό Ανοιχτό Πανεπιστήμιο.
(2) Ήτοι καλλιτέχνες, πολιτικοι, διανοούμενοι, ιερωμένοι, επιστήμονες, πρωθυπουργοί.....όπως καταλαβαίνει κανείς ο κατάλογος των ρόλων είναι ατελείωτος
(3) Ώστοσο ακόμα και ως μορφολογική συνθήκη παρουσιάζουν απείρως μεγαλύτερο αισθητικό ενδιαφέρον απ' ότι παρουσιάζουν οι αποστειρωμένες βιλλίτσες της Πολιτείας στα όρια του ίδιου δήμου!
(4) όπως οι συγκεκριμένες μελέτες που πραγματεύονται το εν λόγω ζήτημα της κατασκευής των καταστάσεων μέσα  στα πλαίσια της εξειδικευμένης δραστηριότητας!
(5) Και τα παράγωγα της

Ευφάνταστον τηλεοπτικό πρόγραμμα δι' όλην την οικογένειαν!

     Έχοντας γυρίσει σπίτι σου αργά το Σαββατόβραδο είτε ύστερα από τις βραδυνές άσκοπες τσάρκες, είτε όμως από την δουλειά σου έχεις την δυνατότητα να σκοτώσεις ή να ναρκώσεις λίγο τον χρόνο σου παρακολουθώντας ολίγη Του Βου πριν πέσεις για ύπνο μιας και ξημερώνει Κυριακή η μητέρα της μικροαστικής αργίας, ασχέτως εάν η εξαήμερη εργάσιμη εβδομάδα σου/μου είναι μία ακατάπαυστη κυνική λούπα. Εάν έχεις και τις κοινωνικές σου ευαισθησίες όπως για παράδειγμα το ότι μπορεί και να σε απασχολεί η προέλευση της φτώχειας τότε στέκεσαι πολύ τυχερός που πάνω στο ζάπινγκ πετυχαίνεις στον επίσημο φορέα και προπαγανδιστή του Κρατικού θεάματος, την δημόσια Του Βου το εκπαιδευτικόν πρόγραμμα με τίτλον: Poor us, An animated history of poverty.

   Ω μα τι εξαίσιον δοκυμανδέρ δια την μαύρη και άραχνη φθώχειαν! Ένα δοκυμανδέρ που παρουσιάζει με ψευδοδιαλεκτικό τρόπο την υποτιθέμενη ιστορία της ανθρώπινης δυστυχίας υπό καρτουνίστικη μορφή. Έτσι λοιπόν έχεις μείνει άναυδος μετά τα πρώτα πέντε λεπτά μαθαίνοντας ότι η φθώχεια (Φτου! Παναΐαμ, μακριά από μας τους μικροαστούς) είναι προαιώνια και μας κατατρύχει σαν είδος ήδη από την λίθινη εποχή ασχέτως εάν τότε οι κοινωνικές τάξεις ήταν ανύπαρκτες. Για τα θετικιστικά ασύλληπτα μυαλά αυτού του πιασάρικου πονήματος η φτώχεια προσδιορίζεται από την απαρχή της ανθρώπινης ιστορίας σαν απόλυτη φυσική κατάσταση, Οι πρώτες πρωτόγονες τροφοσυλλεκτικές κοινωνίες λόγω της τεχνολογικής τους καθυστέρησης ήταν υπερευαίσθητες και εκτεθειμένες σε παντός είδους φυσικές καταστροφές και οι άνθρωποι στην αδυναμία τους να προφυλαχθούν απ’ αυτές θεσπίζονται στο σύνολο τους από των φωστήρα homo technologicus του 21^ου ως homo poverus! Αυτόν δηλαδή τον τεχνολογικό υπεράνθρωπο που εκτόπισε παραδείγματος χάριν στο Σερενγκέτι της Κένυας την αντίστοιχη πρωτόγονη αλλά αυτάρκη κοινότητα των Μασάι* για να εκμεταλλευθεί τα εδάφη τους προς τουριστική τέρψη των αλλοτριωμένων μεσοαστών, δυτικών που επειδή πλήττουν αφόρητα από την βαρεμένη ζωή τους αναζητούν την συγκίνηση σε προπληρωμένα σαφάρι εξολοθρεύοντας πολλαπλάσια ζώα από εκείνα που σκότωναν αυτοί οι "κακομοίρηδες αγριάνθρωποι" για να τραφούν!

   Παρουσιάζοντας σαν πρόλογο το ανεκδιήγητο αξίωμα του homo poverus η εξέλιξη του δοκυμανδέρ σε έχει περίπου προδιαθέσει και για το νόημα της πλοκής του. Οι συντελεστές του προβάλλουν τις απόψεις των ομιλητών σε μία ιδεαλιστικά γραμμική ιστορική αναπαράσταση για την φτώχεια και την ανθρώπινη εξαθλίωση. Συνέχουν λοιπόν σ’ έναν ιστορικό αχταρμά εντελώς διαφορετικές και ασύμβατες περιόδους με εξωγενή κοινωνικά χαρακτηριστικά και αιτίες ως προς το σημερινό καπιταλιστικό χάλι μόνο και μόνο για να μας πείσουν για το αναπόφευκτο της φτώχειας ως κοινωνικής κατάστασης εις το διηνεκές της ανθρώπινης ύπαρξης.

   Γύρω στο 22^ο λεπτό αι τεχνοκράται έχουν αποφανθεί: η ανθρωπότητα διάγει μία μακρά περίοδο προόδου. Το ποτάμι δεν γυρίζει πίσω! Το 90% του πληθυσμού που βίωνε τις θνησιγενείς συνθήκες ακραίας φτώχειας στις απαρχές της βιομηχανικής επανάστασης έχει περιοριστεί σήμερα μόλις στο 20%. Ήτοι μόλις 1,5 δισεκατομμύριο περίπου συνάνθρωποι πεθαίνουνε της πείνας χωρίς να συνυπολογίζεται σε αυτή την διαστροφική έννοια της προόδου το πολιτισμικό, κοινωνιολογικό και οικολογικό κόστος.

      Στο τέλος αυτής της αφάνταστης ταινίας / ντοκιμαντέρ η εξίσωση έχει πάρει σάρκα και οστά: Καπιταλισμός + Κράτος Πρόνοιας - Εμφύλιους Πολέμους = Μείωση της φτώχειας για τις αδύναμες χώρες! Όμως επειδή αυτή η συνταγή δεν δένει πάντοτε το γευστικό γλυκό ή μας πέφτει ενίοτε βαριά, εκείνο που είναι απαραίτητο να συγκροτηθεί είναι μία παγκόσμια εκδημοκρατισμένη διάχυση του καταμερισμού της αφηρημένης εργασίας κατά τους συντελεστές αυτού του υπέροχου πονήματος. Κι' έτσι θα εξασφαλίσουμε με γεωμετρική πρόοδο την αύξηση της πείνας προοδευτικά σε όλους τους πληθυσμούς αφού η αυτοματοποίηση της οικονομικής παραγωγής αποδεκατίζει τις θέσεις δουλείας καθιστώντας την έμβια αφηρημένη εργασία άχρηστη!

----------------------

* καθώς αναλώνει μόνο τους φυσικούς πόρους που της είναι απαραίτητοι για την αναπαραγωγή της.